RIZA HƏMRAZ رضا همراز
هادی قاراچای- HADI QARAÇAY
ƏLIMÜHƏMMƏD BƏYANI علی محمد بیانی
EYVAZ TAHA - ایواز طاها
فولکلور و ائل ادبیاتی
« کئچمیش یازیلارمرغئيده اوروجلوق آيينين بعضي دبلري / اسدالله اميری
آراگون, زومار آی ۱۲-ي, ۱۳۸۷مرغئيده رمضان آيينا “اوروجليك آيو” و قالان ۱۱ آيا “سايازليك” دئييلير.
اوروجلوغون ۲۱ -جي گونونو “عزيز گون” بيليرلر و بو گونده اوروج توتمايانلاردا ( او جومله دن اوشاقلار) معمولا اوروج توتارلار. اوشاقلار اوروج توتماغا باشلاركن، ياريم گون (ناهارا جان) اوروج توتوب و بونا “تاباق اوروجو” دييهرلر. اوشاقلار ايلك اوروج توتدوغو گونلرينده آتا آنادان هديه آلارلار. هديه […]
تبريزده قورخو گؤتورمه دبلرينده شامان ايزلري / توپلايانلار: علي برازنده تورک- پينار شاکري
سودگونو, قويروق دوغان ۱۳-ي, ۱۳۸۷بو مقاله باکودا قورولان”۵- جی اولوسلار آراسی فولکلور سمپوزیموندا” سونولوب.
قورخو اينسانلا يارانيب، ياشاييب، ياشاياجاق. قورخو اينسان اوچون دردلر تؤرتميش، ياشام بويو اينساني چتينليکلره اوغراتميش. اينسانلار قورخونو آرادان قالديرماق اوچون زامان-زامان اؤزلري نين کئچميشدن قالان دبلرينه داياناراق ياشاملاريندا بو سورونا غلبه چالميشلار.
بو آرادا تورک خالقي نين دونيا گؤروشونده شامانيزم دوشونجه سي طبيعتين […]
پول وئریب سؤز آلان پئشمان اولماز / توپلایان : علی برازنده
آراگون, قويروق دوغان ۸-ي, ۱۳۸۷
azerfolklor@gmail.com
تاریخ بویو بیر چوخ ساحهده اؤنجول اولان تورک خالقی، گوجلو دیل و فولکلورا صاحیب اولدوقلاریندان دولایی فولکلور ساحهسیندهده اؤز یارادیجیلیقلارین اورتایا قویاراق آغیز ادبیاتلارینی یازییا گتیریب، ابدیلشدیرمیشلر. فولکلور ساحهسینین اؤنده گلن قوللاریندان بیری آتالارسؤزلریدیر کی بوتون تورک تاریخی بویو یازیلی شکیلده گؤزه چارپیر…
کاشغارلی ماحمود و تورکجه کلمهلر سؤزلویو / مئهران باهارلی
دوزگونو, قوراپيشيرن ۱۷-ي, ۱۳۸۷آلما یولو: مئهران باهارلی بهیین «یک فصل در هزاره پیشین و آن فصل گمشده» باشلیقلی مقالهیه، یازدیغی کامینت، اورادا گئدن بیر سورغویا جاواب کیمی یازیلیبدیر. نه ایسه بو کامینتده اوندان باشقا بیر سیرا اؤنملی قونولارا دا توخونولوبدور، اونون اوچون بو کامینتی مستقیل بیر یازی کیمی اوخوجولارا تقدیم ائدیریک.
کاشغارلی ماحمود و تورکجه کلمهلر سؤزلویو / مئهران […]
سیب سرخ نماد آفرینش / شعبان کریمی
آننا, قوراپيشيرن ۷-ي, ۱۳۸۷
نگاهي به عشقنامه «اصلي و كرم»
جام جم آنلاين: يكي از شاخههاي ادبيات شفاهي آذربايجان، ادبيات عاشيقي است. ادبيات عاشيقي داراي مفاهيم عالي اجتماعي، فلسفي، تاريخي، هنري و ادبي است.
اين ادبيات آنقدر پيچيده و اسرارآميز است كه ريشههاي اسطورهاي دارد. پيوند ادبيات عاشيقي با اسطورهها و چگونگي تولد قهرمانان اين داستانها با آفرينش انسان نخستين و گاهها گره خورده است….
سولدوزون گورسسی اوستاد یوسف قهرمانپور / رضا همراز
اودگونو, قوراپيشيرن ۵-ي, ۱۳۸۷
واختی ایله رحمتلی اوستاد محمد علی فرزانه نین الیمه دوشن یازیلارین ماراقلا اوخویاردیم. او داهی نین یازیلارینین بیریسی سولدوزون قهرمان اوغلو اوستاد یوسف قهرمانپورا عاید ایدی. اوستاد فرزانه همان مقاله سینده سولدوزلی یازیچیمیزین فولکلور آرشیوینده ن سوز- صحبت آچیب؛ …
قوندوم-کؤچدوم! / تورکوک بیز وبلاگیندان
دوزگونو, قئزاران ۶-ي, ۱۳۸۷
سایین حیدر بیات بو چوق ایلگینچ یازیسیندا کؤچ-قون ایصطیلاحینی تانیدیب، بو ایصطیلاحین قوم-ساوه شاهسونلری آراسیندا یایغین اولدوغونو و باشقا یؤرهلرده ایشلنمهدیگینی یازمیشدی. من ده باغلی اولدوغوم ماراغا-قوشاچای-سایینقالا یؤرهسینده […]
بو چوک ایلگینج / سید حیدر بیات
آنناآخشامي, قئزاران ۲-ي, ۱۳۸۷ ۱
«حضرت فاطمه زهرا س گونلری و بیزیم کؤچ قون ماجرامیز» یازیسی ایله ایلگیلی اولاراق، یولداشلارین بیریسی سوروشوردو: «کؤچ قون نهدیر؟»
*
کؤچ – قون اصطلاحینی قوم شاهسئونلریندن ائشیتمیشم. اونلار ائلین قیشلاقدان یایلاغا و یایلاقدان قیشلاغا کؤچمهسینه کؤچ – قون دئیرمیشلر. یئری گلمیشکن دئمهلییم: شاهسئون قادینی آدلی شعریمده بو اصطلاحی ایشلتمیشدیم. بو شعر «باش چیخاران اؤلوم» آنتولوِژیسینده […]
قاراقانلي عاشيق رمضان باقي / اسدالله امیری
اودگونو, قئزاران ۱-ي, ۱۳۸۷
آی قاراقان سنین بختین یاتماسین
ایگیدلرین اوزون پولا ساتماسین
باخسون گورسون یاخچو نه دی پیس ندی
دمیر ندی قیزیل ندی میس ندی
” قاراقانلی غیبعلی”
قاراقانلي عاشيق رمضان باقي
دوغوم: 1335 گونش ايلي؛ قاراقانين رازقان شهري….
و ناغيللار اونودولوبلار / سيد حيدر بيات
دوزگونو, گؤلن آی ۱۶-ي, ۱۳۸۷۱
“بيري وارايدي
بيري يوخودو
آللاهدان سوباي هئچ کس يوخودو”
بؤيوک بابام بو جوملهني دئييب ناغيليني باشلاردي. هر ناغيلين سونوندا دا بير يازيق دئوين باشينا بالا گلردي. سونرا ائله بيل بؤيوک بابامين ناغيللاري قورتارميشايدي و ناغيل دئمکدن بويون قاچيريردي. «داها آيري ناغيل بيلميرم کي» دئييردي.
- «اولسون بابا سن فقط دئگينن بيري وارايدي بيري يوخودو…»
و بو جوملهني دئمکله يئنه […]
خانه تکانی نوروزی / آمنه حسنزاده
آراگون, بوز آی ۲۱-ي, ۱۳۸۶برای آمدن نوروز، که به مناسبت نو شدن طبيعت میباشد مردم از هفته ها قبل، با شستن و تمیز کردن خانه و وسایل آن، تعویض وسایل کهنه، و تعمیر وسایل آسیب دیده، در زیبایی، آراستگی و نو کردن خانه تلاش میکنند و آن را خوش یمن می دانند. و اعتقاد بر این دارند که […]
اوستاد بهزاد بهزادي نين حیاتینا قیسا باخیش
آنناآخشامي, بوز آی ۹-ي, ۱۳۸۶آد: بهزاد بهزادي
دوْغوم ايلي و يئري: آستارا, ۱۳۰۶- نجي گوٍنش ايلي دي آيي نين ايكيسي.
تحصيلات: ۱۳۲۲-جي ايلده اوْرتا مكتبي (دوْققوزونجو كلاس) بيرينجي ليك قازاناراق آستارا حكيم نظامي مدرسه سينده قورتاردي.
۱۳۲۴- جي ايلده تهران معلم چيليك مكتبي ني (دانشسراي مقدماتي) اوٍستونلوك قازاناراق باشا چاتديردي.
۱۳۲۴- جي ايلده دوًولتي يارديمدان استيفاده ائده رك عالي معليم چيليك مكتبينده (دانشسرايعالي) […]
قافلان ایله آیین ساواشی و اژدرهانین یارانیش افسانهسی / سید حیدر بیات
اودگونو, خزل آی ۲۵-ي, ۱۳۸۶(دیل حاقدا قیسا یازیلار8)
قافلان (پلنگ) چوخ مغرور بیر حیواندیر. کیمسهنین اونون اوست طرفیندن کئچمهیه حاققی یوخدور. هر زامان قافلانی گؤردونوز اونون آلت طرفیندن کئچین یوخسا سیزی بودایار.
قافلان بو ندهنه گؤره گئجهلر آیا باخیب، آیین اوندان اوجادا اولدوغونو سییندیره بیلمز.
قدیم زامانلار بیر قافلان آیا باخیب اونون اؤزوندن اوجا اولدوغونو گؤروب دایانا بیلمهدی، گزیب بیر اوجا داغ […]
قوم ساوه عاشیق موحیطی ۵ / دوکتور علی قافقازیالی
يئلگونو, خزل آی ۲۱-ي, ۱۳۸۶۵.۱۷.۲. حسين علي حسيني (۱۹۷۰)
عاشیق حسين علي حسيني
۱۹۷۰ ایلینده ساوهنین عابباس آباد بؤلگهسينين صالح آباد کندینده دونيايا گلمیشدیر. ۴ یاشیندا ايکن عائیلهجه قوما کؤچموشلر، بورادا اؤیرهنيمه باشلاميشدير. باباسي اسماعیل تاکسيچيلیق ائدرمیش. يئددی قارداشدیرلار و اوچ باجیسی وار. ۹ صينيفه قدر اوخوموش، ۱۹۸۶ ” […]
دیوان ادبیاتی حاقدا علیرضا صرافی ایله موصاحیبه / سید حیدر بیات
آنناآخشامي, خزل آی ۵-ي, ۱۳۸۶
*ديوان ادبياتي تورک خالقلاري نين اورتاق ثروتي دير
* بئله دوشونورم کي بيزيم کيتاب عالمينده بير کيتابين يئري تماميله بوشدور: او دا کئچميش شاعيرلردن شاهبيتلر مجموعهسيدير. بيريسي غيرت ائلهسه و بئله بير مجموعه ترتيب ائديب، يايينا وئرسه، منجه او بحث ائتديگينيز بوشلوقلارين بير آزيني دولدورموش اولاريق.
آغیچی, اؤیوجو و صفوی تورک اسلامچیلیغی / سید حیدر بیات
دوزگونو, زومار آی ۱۲-ي, ۱۳۸۶اوخشاما نه¬دیر؟ نظره گلن اؤگوش و اؤگمک سؤزجویونون قالین سسلی فورماسی اوخشاما اولاجاق. اؤگمک یا اؤیمک حمد آنلامیندادیر کاشغارلی و یوسف خاص حاجیب ده عین آنلامدا ایشله¬دیبلر. آیریجا باشقا کلاسیک متن لرده اؤگمک کلمه¬سی بول بول گؤزه چارپیر. اینجه سسلی اؤگمک کلمه¬سی هر هانسی لهجه¬ده و دیلچی¬لیک قایداسی نین ندندلرینه گؤره قالین سسه چئوریلسه اوقشاما […]
ساوه قوم شاهسئونلری ایچینده فال بایاتیلاری (۲) / حمید قرایی
آننا, قويروق دوغان ۲۶-ي, ۱۳۸۶توپلایان: حمید قرایی
دوزنلهین، ایضاح و اؤن سؤز: سید حیدر بیات
بو ایکینجی و هلهلیک سونونجو بؤلومدور. اگر باشقا بایاتیلار دا توپلانسا یازیلاجاقدیر. شاهسئون فولکلوروندا قارغیشلاری بو یاخیندا اوخوجولارا سوناجاییق.
سایقی ایله
قویونو یایدیم جهیهنه
سوتونو ساغدیم لهیهنه
بیر ساچیمی دؤرد ائلهدیم
بلکه قیزیللار؟ بیهنه
قویونو یایدیم قوزوینان
دیرناغیینان توزوینان
من قول بویون اولئیدیم
سیزیی اوُبا (uba) قیزیینان
اوُبا: اوْبا
قویونو یایدیم قوزوینان
دیرناغیینان توزوینان
سارماشئیدیم یاتئیدیم
سیزین اوُِبا قیزیینان
سارماشماق: قوللاری […]
ناخیر سؤزجویو (دیل حاقدا قیسا یازیلار ۷ )/ سید حیدر بیات
اودگونو, قويروق دوغان ۲۴-ي, ۱۳۸۶ایتدهن قوردا نه وار؟ سوروشسانیز دا آنجاق بو گون دلیجان یا نراق شهرینه عایید اولان نخجیر کؤهولو حاقدا بیر خبر اوخودوقدا بئینیمده بیر قورجاناق (جرقه) ووردو. سن اؤلمهیهسن اؤزودور، ناخیر ایله نخجیر یا ناخجیر بیر کلمهدیرلر.
تورکجه اولماغینیدا کسین دئمک اولماز.
نخجیر فارس کیلاسیک ادبیاتدا چوخ ایشلهنیبدیر. تورک ادبیاتیندا آمما گؤزومه دیمهییب. بیر عاغیللیسی تاپیلیب سوروشسا آی […]
ساوه قوم شاهسئونلری ایچینده فال بایاتیلاری (۱) / حمید قرایی
دوزگونو, قويروق دوغان ۲۲-ي, ۱۳۸۶توپلایان: حمید قرایی
دوزنلهین، ایضاحلار و اؤن سؤز: سید حیدر بیات
قزوین، مرکزی، قوم و تهران اوستانلاریندا یاشایان شاهسئونلر قرنلر بویو کؤچری اولوب و توپلام بیر شکیلده یاشاییب و باشقا خالقلارلا ایلگیلری آز اولدوقدان دولایی، هئچ بیر باشقا توپلومون ایچینده اریمهییب و اؤز فولکلورلارینی و دیللرینی ساغلام شکیلده ساخلاماغی باشارمیشلار. بو ائلین ایچینده هله ده تاختا قاپی […]
ان دیرلی کیتاب (دیل حاقدا قیسا یازیلار ۶) / سید حیدر بیات
آننا, قويروق دوغان ۱۲-ي, ۱۳۸۶دئییر: یاخشی باشییین توولاما، گئت کاغاذلارییین اوخو.
نه دئییم، باشیمی نییه توولادیم؟ ایکی ساعات قدر اوتورالی هر بیر جوملهسینده منی حیران ائدهن ننهمه دئییرم: یوخ ننه! من چوخ سئوینیرم، همیشه کی سن بیزیم یانیمیزدا دئییلسن.
دئییر: آللاه راضی اولسون بالام، یاخشی اوتور» و دانیشیغیمیز داوام ائدیر.
آمما باشیمین توولاماسیندان و حیرانلیغیمدان سیزه سؤز آچیم. اون دوققوز یاشیما کیمی […]