سون یازیلار

سون گؤروشلر

آرشیو


« اوزئییر حاجی بی اف” آذربایجان موسیقی سینین سونو دئییل ،مؤهتشم باشلانغیجیدیر/ رامین جباری | آنا یارپاق | نهایت بیر شعر صحیفه‌سی آچدیم »

اوستاد مفتون اميني و پوئزياسي / رضا همراز

قوراپيشيرن ۱۸, ۱۳۸۷

اوستاد مفتون امینی

یازینی pdf فورماسیندا ائندیرمک اوچون بورایا تیخلایین.

اوستاد مفتون اميني شوبهه‌سيز يئني ادبياتيميزين ان مودريك نماينده‌لرينده‌ن‌دير. اونون اساس ياراديجيليغي فارسجا اولموش‌سا دا، آنجاق يئرلي- يئرينده آنا ديلينده- «عاشيقلي كروان» كيمي ده‌يرلي منظومه يا خود پوئمانين ياراديجيسي اولموشدور. او، بوگؤركملي اثره قناعت ائتمه‌ييب دئمك بوتون شعر ديوانلاريندا دا آنا ديلينده اولان شعرلرينده‌ن بزه‌ك وئره‌ره‌ك بير نئچه‌سيني اونلارا داخيل ائتميشدير.
من اونون حله گونوموزه قدرچاپ اولان اون ده‌نه كيتابيني گؤزدن گئچيرديکده اونون نه درجه‌ده اينجه و لطيف بير طبعه ماليك اولدوغونو داها آرتيق دويدوم.
مفتون اؤنجه شعر «درياچه» سينده بيرسوناتك چيميب آنجاق سونرالار «كولاك» گلديكده نه ايسه «كولاك» اونو «انارستان»ا آپارير و شاعير بوللو نارلارگؤروب طبعي جوشور. نه يازيق كي. اورادان چيخيب «موج يا نهنگ»ه راستلاشير. بورادا شاعير اؤز ائلينه پناه گتيريب «عاشيقلي كروان»ا قوشولور. امابير مدت ده «فصل پنهان» داياشايير. چوخ چكمه‌دن شاعيري گؤروروك كي، «يك تاكستان احتمال»‌دا گزيشير. مفتون اميني واختي ايله «سپيدخواني روز»‌دا گونون گون اورتاچاغيندا آغ شعرلريند ن اوخويور. آنجاق «عصرانه در باغ» وعده‌سينه ده عمل ائده‌رك، بيرمحتشم شعر مجليسي قورور. سيجيليسي‌نين شهادتينه
گؤره بورادا مفتون سكسان ياشينا دولور. ائله اوناگؤره پاييزي بوتون فصيل‌لردن چوخ سئون شاعير «من و خزان تو» دان دانيشير.
اونون چاپ اولان اثرلرين بئله تانيتديرماق اولار

۱- درياچه:

اساسا فارسجا اولان مفتون اميني‌نين ايلكين شعر مجموعه‌سي ديركي، شاعير اوتوز ياشيندا اونون چاپينا نايل اولابيلير. درياچه باشليقلي كيتاب ۱۳۳۶-جي ايلده گؤزل كيفيت‌ده تبريزده ۱۱۲ صحيفه ده ايشيق اؤزو گؤرموشدو.
۲- كولاك:

مفتون اميني‌نين بلكه ده اَن تانينميش اثري‌دير. كولاك ۱۳۴۴ـجي ايلده چاپ اولوب، ۱۳۵۶ ـجي ايلده ۲۳۱ صحيفه‌ده تبريزين شمس انتشاراتي طرفيندن ايكينجي چاپي ايشيق اؤزو گؤروموشدو. كولاك مجموعه‌سينده شاعيرين رنگارنگ اثرلري اولسا دا، اورادا «ارك» كيمي شاه اثرين ايكي ديلده يئر وئريلمه‌سينين باشقاداد- دؤزو اولموشدور. بو شعرتوپلوسو بيرسيرا بؤيوك شاعيرلر، آراشديريجي‌لار و شعرشوناسلارين نظرلريني و ماراقلاريني جلب ائده بيلميشدير.
۳- انارستان:

شاعيرين اوچونجو اثري حساب اولور. انارستان ۱۳۴۷ـ جي ايلده چاپ اولوب، ۱۳۵۶ ـ جي ايلده ايسه ۹۶ صحيفه‌ده تبريزده ايكينجي چاپي ايشيق اؤزو گؤره بيلميشدير. كيتابين قابيغيندا تبريزين آدليم و گؤركملي رسامي كيومرث كياستين بير يئني تيپ داشييان طرحيندن فايدالانيلميشدير.
۴- موج يا نهنگ:

شاعيرين اؤز سليقه‌سي ايله سئچيلميش «كولاك» و «انارستان» شعر توپلولاريندان دير. «موج يا نهنگ» ۱۳۵۶ ـ‌ جي ايلين سون گؤنلرينده ۶۳ صحيفه‌ده تبريز انتشارات‌لاريندان اولان «شمس»‌ين همتي ايله يايينلانميشدير.

۵- عاشيقلي كروان:

اوستاد مفتون اميني‌نين بوگونه قدر آنا ديلينده چاپ اولان اول- آخيركيتابي دير. بوكيتاب ۱۳۴۸ ـجي ايل چاپ ايچون حاضير اولسايدي دا، ۱۳۵۷ ـجي ايلده تبريزين رفعت ناشرلي‌يي‌نين همتي ايله ۵۶ صحيفه ده هابئله داريوش عبادالهي‌نين طرح‌لري ايله چاپ و اوخوجو كؤتله‌سي طرفيندن ماراقلا آزبير مدت‌ده نسخه‌لري توكنميشدير. ائشيتدييميزه گؤره اوستاد همين پوئماني يئني‌دن حك و اصلاح ائديب چاپ ايچون حاضير‌لاميشدير.

۶- فصل پنهان:

عروض اولچوسونده اولان «عاشيقلي كروان» مجموعه‌سينين چاپيندان سونرا مفتون اميني ياراديجيليغيندا بيرمدت آرا يارانسا دا، آنجاق ۱۳ ايل سونرا «فصل پنهان» آدلي باشقابير اثري ۱۳۷۰ جي ايلده تهراندا شاعيرين اوز خرجي و تشبثي ايله ۱۸۸ صحيفه‌ده چاپ اولا بيلميشدير. شاعير بوكيتابيندادا فارسجا شعرلري ايله برابر بير نئچه توركجه شعرلرينه يئر آچميشدير.

۷- يك تاكستان احتمال:

داها سونرا ۱۳۷۶ -جي ايلده ده « يك تاكستان احتمال» آدلي شاعيرين يئني بير شعر كيتابي ايشيق اؤزو گؤره بيلدي. مفتون همين كيتابيندا يئنه بير سيرا توركجه شعرلريني ماراقلا يئر به يئر ائده بيلميشدير. «يك تاكستان احتمال» مجموعه سينين ناشري تهراندا نگاه انتشاراتي ايدي.

۸- سپيد خواني روز:

۱۳۷۸ جي ايلده ايسه اوستاد مفتونون آد وئردي‌ييميز شعر كيتابي تهراندا، ثالث نشرياتي وه‌رينده‌ن ۶۲ صحيفه‌ده ماراقلا باسيلميشدير. شاعير همين كيتابينا دا توركجه شعرلريندن داخيل ائتميشدير.

۹- عصرانه در باغ رصد خانه

۱۳۸۳ ـجي ايلده ده شاعيريميزين «عصرانه در باغ رصدخانه» كيتابي تهراندا نگاه ناشرلي‌يي طرفيندن ۱۲۷ صحيفه ده چاپ اولموشدور.

۱۰- من و خزان تو

۱۳۸۵ ـجي ايلده ايسه شاعيرين سون نشر اولان شعر توپلوسو «من و خزان تو» عنواني ايله ۷۰ صحيفه ده امرود ناشرلي‌يي همتي ايله يايينلانير. آد وئردييميز كيتابلاردان علاوه مفتون اميني‌نين كيتابلارينين بيرسيراسيندا نشر اولونماميش اثرلينده‌ن ده ايستر توركجه ايسترسه ده فارسجا اولسون آد آپاريلميشدير. بئله ليكله گؤروروك چاغداش شاعيريميزين چاپ اولان اون ده‌نه كيتابيندا بئشي تبريزده و بئشي ايسه تهراندا آنجاق بيريسي شاعيرين اؤزخرجي ايله و دؤردو ناشرلرين خرج لري ايله چاپ اولموشلار.
بس گؤروروك- مفتون يئرسيز تبريزي سئومه‌يير. نييه كي اونون اساس ياراديجيليغينين بؤيوك حيصه‌سي قوجا تبريزده نشر اولموشلار.
بيلدييميزه گؤره تبريز شاعير و آراشديريجي‌لاريندان اولان حورمتلي جمشيد علي‌زاده‌نين چاليشمالاري اوزره «موج روشنايي‌ها» آدلي اونون «يادنامه»‌سي ده تبريزده «آيدين» ناشرلي‌يي وه‌ريندن بوگون- صاباح چاپدان چيخماق عرفه‌سينده دير. البته بواثرده‌ن قاباق اوستادين پوئزياسينا داير بير چوخلوشاعير و يازيچي‌لاريميز ايستر ايراندا ايسترسه ده ايراندان قيراقدا بيرسيرا سامباللي يازي و ترجمه‌لره قول قويموشلاركي، اونلاردان رحمتلي صمد بهرنگي، عليرضا نابدل، دوقتور غلامحسين يوسفي، عمران صلاحي، پروفسور غلامرضا صبري تبريزي، دكتر رضا براهني، بهاءالدين خرمشاهي، اوستاد يحيي شيدا و باشقالاريني ذكر ائتمك اولار.
بير نئچه ايل بوندان قاباق دا، شوكران آدلي ژورنال بيرسايي‌سيني مفتون اميني ياراديجيليغينا حصرائتميشديركي اؤزلويونده انترسان‌ايدي. بونلارلا برابر شاعيرين ان گنج چاغلاريندان دؤورو مطبوعاتلا ياخين ايلكي‌سي اولوب و بيرچوخ شعرلري و مقاله‌لري توركجه و فارسجا نشر اولموشلار. يازي‌ميزين سونوندا اوستاد مفتون اميني‌نين نشر اولان دوققوز ده‌نه فارسجا كيتابلاريندان توركجه شعرلريني سئچيب بويازي ايله برابر تقديم ائتمه‌دن بؤيوك شاعيريميزه جان ساغليغي و آنا ديليميزده آرتيق ياراديجيليق‌لار آرزي لاييريق.

تبريز- تير ۸۶
رضا همراز

آغلاجلاربختي

آلديغي، آزليقدان بيلينمه‌يه‌ن
وئرد‌يگي چوخلوق‌دان
ده‌رين كؤك‌لو
گئنيش كؤلگه‌لي
اوجالان
تازالاشان
يئرلي بيرحقيقت.
«آغاج» آديندا
ادامه‌لي بيرقالخيش
==
هئي! نه حيرتلي‌دير، نه ده ماراقلي
آغاجين دوردوغو يئرينده پاييز لاردان، قيشلاردان كئچمه‌سي
و يئني باشدان خوش گونلرينده ياشاماسي
نئجه كي من اؤزوم نه چوخ زامان، باغلارين، مئشه‌لرين ايلك باهاريني دوياندا
نيسگيل آخي چكميشه‌‌م كي:
نولاردي؟
بيز انسان‌لار دا آغاجلاركيمي ايل‌دن ايله نئچه آيليق گنج‌لشه‌ايديك…
==
آي منيم اوره‌ييمي يوخلايان، سؤزومو دينله‌ين، منت‌سيز بير آليشيق
من آغاجلارين بوي بوداقلارينا لاييق اثرلي- ده‌يه‌رلي بير «پوئما»‌م يوخ
قوي آنجاق بو باغين اته‌يينده‌ن كئچه ـ كئچه سونكو ايسته‌ييمي داها اوجا سسله سؤيله‌ييم كي
نه شاعيرلرطبعي، نه پهلوان‌لارگوجو
نه پادشاه لارتختي
بلكه من ايچين اولا - اولمايا تكجه بير آغاج لاربختي
آي، آغاج لاربختي!….

ايل باشيندا

سؤزلو تبريك

سحرچاغي گون چيخاندا، پنجره‌ده‌ن باخديم چؤله
سئير ائله ديم چمن‌لره، باغا، گؤله
نفس چكديم؛ درين ـ درين
ال قول آچديم؛ سرين ـ سرين
هوس لنديم بيرايش گؤره‌م (آممانه‌ايش؟)
كئچميش‌لري يادا سالديم
سؤزه دولموش، جوشا- جوشا، اؤز اوزومه ديله گلديم
دئديك‌لري تاپا- تاپا گه‌تيرديم كاغاذ اوستونه
بئله يازديم؛
يئل‌لراسير، ايشلر چؤنور
گئده‌ن باغلير قاراتايچا، گله‌ن آچير ياشيل بوقچا
قيش دولانير يازاوستونه
ايليق ياغيش
دامچي
دامچي
سوزور، آخير بوز اوستونه
يئريومشانير
گؤك يومشانير
آممامنيم برك اوره‌گيم
كال دريلميش آلما تكين، بايرام‌دا دا يومشانماييب
بس نئيلييم؟
غربت مني ائلدن آليب
ايشده‌ن ساليب
باخ بير گؤروم بس نئيله ‌مك؟
ايندي بيلديم، اخ نئجه ‌ده!
ايكي بارماق كاغاذ يازيب گؤنده‌ررم اؤز اؤلكه‌مه، اؤزائليمه
آمما كيمه؟
هر كيمسه‌يه اولسا اولوب
هئچ باخمارام بوشا، بركه
آنجاق بيرين‌ده‌ن ايسته‌ره‌م
آخشام اوستو
گون باتاندا
ائينالي‌دان
باخا اركه
نيسگيل ائده منيم ايچون، گؤردو‌گونو، دويدوغونو
لاپ توركوسو
داغدان آشان بير داشا دا يئر بوشلايا.
==
آي عزيزلر!
من اوزاقدان ايستي الي قلبيم اوسته قويا بيلله‌م.
يوزكوزه‌يه سوسوز قالميش
بير بارداق دان دويا بيلله‌م.
==
ائل شاعيري آغا بهرام!
حق يولوندا گئده‌نلره اوغور اولسون
قويما عشقين گولو سولسون
يانارقالسين اوجاقلاريز، چيراقلاريز.
انسان كيشي!
من دئميره‌م اؤز باغيندان گول ده‌ر منه
من دئييره‌م،
ائينالي‌نين ذيروه سين‌ده‌ن بير نارين قوم
باغ‌مئشه‌نين اته‌گين‌ده‌ن بير قورو چؤپ
قوي پاكاتا گؤنده‌ر منه
بير ده بيزيم يولداشلارين اللرين سيخ، اوزلرين اؤپ
***
داهي عمرون اوزون اولسون
بيزده ‌سنه ايل باشيندا تبريك دئييب، آرزيليريق
يوز ائيله نوروزون اولسون.

غزل

انسان كي عشقي بيلمه‌سه، انسانه‌ بنزه‌مز
بو سخسي‌ده گول اولماسا، گولدانه بنزه‌مز

حكمت گره‌كدي، عشق گره‌كدي، حماسه ‌ده
هر قوش ديلي قانان كي سليمانه بنزه‌مز

گؤيلون كي يار به‌يه‌ندي، غريبليک داشين آتار
بيريول كي شهره دوشدو بيابانه بنزه‌مز

عاشق گؤز ايله دونياني گزديم كي تا دييه‌م
هئچ گول‌لو بير چمن «ياما»، «سئئيوانه» بنزه‌مز

ائلچين غزل يازيب، مني ياد ائتمه‌ييب، نه چون؟
مفتون! بوايش، هرايش اولا، نسيانه بنزه‌مز،

غزل

آتام دئيه‌ردي بيزه عشقي‌نيز حيالي گره‌ك‌دي
ايه‌ر باهار تكي كال اولسا دا، صفالي گره‌ك‌دي

عاشيقلاريندا سؤزون سازلاريندا دينله‌مي‌شم كي
گؤزل نه قدري گؤزل اولسا دا وفالي گره‌ك‌دي

آتيلما هرسويا، آسلانما هربوداقدان عزيزيم
جاوانليق عالمي فرضا كي ماجرالي گره‌ك‌دي

اييت‌ده خوشدوكي سئوداسي، سئوگي‌سي اولا، آمما
بوبيرشكاردي، قماردي، كي اعتدالي گره‌ك‌دي

هاواسي خوشدو بوشهرين حئييف كي گه‌ل- گئدي يوخدو
بوخوش هاواليي يئرين خلقي خوش ادالي گره‌ك‌دي

نه کؤرپو وار کئچک اوننان، نه پنجره‌ز آچيلان دي
چاي اطرافيندا اولان قونشو، سس صدالي گره‌ك‌دي

آخير سؤزوم بودوكي، آيريليقدا، ال توتان اولماز
آدام، آدام لارا، داريولدا، اعتنالي گره‌ك‌دي.

يوخاري‌يا چيخماق

بونئجه دام دير، بو نئجه نردووان؟
بو نئجه يوخاري‌يا چيخماق؟!

گؤرمه‌ميشديم؛ پيلله‌لر اوستونده ده سؤز يازيلار
[اودا، نه‌ترسه- ترسه سؤزلر]
بير پيلله‌ده يازيب لار؛
«آغير گلمه!»
اوبيري‌سينده يازيليب:
«يونگول چيخما!»
بيرآيري سيندا دا، اوخويورسان كي؛
«آياغي‌ني حاق اوستونه قويما!»

بئله اولدوغو بير حالدا
لابود -
من، اورتاليق بير پيلله‌ده دايانيب فيكيرله شديم
كي نئيله‌مك؟
گره‌كدي آغير چيخام؟
يوخسادا يونگول؟
داهي
آياغيمي نه جوره‌سي قويام كي، حاقي باسميام؟!

بونداايدي كي
بيلمه‌ديم هانسي ياندان بوغونوق بير سس گلدي
كي «اؤزونو ياهالتما كيشي!
يونگول چيخاماغي، ال ايچون يازيب لار
آغير گلمه‌مگي، آياق ايچون!»…

اورمو درياسينا

گننيش گؤگدن ‌بيرپارچادور، آسلانوبدور يئراوزره
اوزاقداندا وقارلي دور، اروميه درياسي
اؤلكه‌ميزين سيماسيندا عزيز بير ماوي گؤزدور
قميش‌لردن كيپريكلري، چمن‌لردن سرمه‌سي

اوزاقلارا گؤزتيكنده، بؤيوك افق آلتيندا
دوماندا ايتميش داغلاري، رؤياكيمين گيزله‌نير
يئددي منزل فاصله‌دن بو شوكتي گؤرنده
البرز اونون قاباغيندا كاروان كيمي ديزله‌نير

دريا ايچره، هر طرفدن جلال ايله گؤرسنه‌ن
اوجا داغلي، شيرين سولو، ياشيل بيرجزيره‌وار
اويوردون قلبينده بيزيم يالان دونيادان اوزاق
بابك دؤريندن ياشيان، دوزگون بيرعشيره‌وار

بودريانين منظره‌سي غروب لحظه‌لرينده
جمال سئون روحلار ايچون بوللو صفاسي واردير
آب حيات افسانه‌سين دوغرو ائده‌ن درياميز
خسته‌قالان جانلار ايچون كسگين شفاسي واردير

گوي سولاردا نازك قيزلار قامتلرون ايركن
دئيرسن كي جيرانلاردي سونبول اوتلور اكين‌ده
اونلاري گؤرجك آغلارام اوره‌ك ايچره كئچميشه
نه آرزيلار قويلانميشدير بو دريانين تكين‌ده

يايين ايسدي گونلرينده گونش آلاو تؤكنده
دريانين يانميش جانيندا گؤزياشي‌سي دوز باغلار
قيش گونونده سويوق يئللر سيزيلتي ايله اسنده
مأيوس قالان اوره‌كلر تك دورت بيرياني بوز باغلار

چتين ليگي، آسانليغا چؤندرن دريا اؤلمه
دميريولا سون قوياركن سودان بيريول آچيرسان
اويان كؤرپو بو يان كؤرپو دوزگون گؤزله باخاندا
يولدان گله‌ن سفرچي‌يه اوزون بيرقول آچيرسان

يوردوموزن هر يانيندان بيرنشان وار قوينوندا
هر اؤلكه‌دن بيرسو گليب سوينه‌ك آخير سينوه
چايلارسنه قاريشاركن گؤزل كؤپوکلر بيتير
دئيرسن كي ائلچي گليب آغ گول تاخير سينوه

اؤلكه‌ميزده بؤيوك شانلي دريا! سنين سولارين
اوره‌گينده دشمن ايچون آجي زهه‌ر بسله‌يير
دالغالارين آچيق قوللو هر بيريانا آخاندا
زنجيرده قالميش داغلاري آزادليغا سسله‌يير…

يانار داغ

بوتون دونيالارين دردين قانار داغ
سئوال ائدسن، سكوت ايلن دانار داغ
سهندين اوستو قاردير، آلتي قان‌دير
بو جوشقون درددن بير گون يانار داغ

ساوالان

گؤي قورشاغي، حمايل تك، اؤنونده
بولودلاردا، ظفر مارشي، چالديران
تاريخلرده، افتخارلا، ووقارلا
قيزيلباشي، گوموش تخته، قالديران

برك آياقلي، اوجاباشلي بير ثبوت
داشين قورموش زمانلارين چؤلونده
حقيقت‌ين يوكسك ليگين، آغ‌ليغين
يويو‌ندورموش، فلك‌لرين گؤلونده

آخشام اوستو، شفق‌لرده سيغما‌يير
آولارينين، افشان- افشان بوينوزو
قاپلانلارين، گؤزلريندن، اودقاپير
هرچيگنينده، يوزحقيقت اولدوزو

ناواختاجان، داخمالاردا گيجه‌لمک
عزيزکؤنول! چيخ بوداغدا هاوالان
پله پله، سس وئره‌جك، عشقينه
ان گؤزل داغ، ان اوجاداغ، ساوالان

ايگيت بابك، اود آچاندا، بوداغدان
بيعت قيلدي، انتقام لار، هنرلر
قيزيل مرشد، بوردان صئيحه چكنده
حق يولوندا، شرقه‌ چاپدي، ظفرلر

ساوالانين آغ باشينين حورمتين
تاريخ دانسا، اونون اوزو قا رادير
روزگاردان، جفاگؤرموش قوجاداغ
جاني ساغلام، آمماكؤنلو يارادير

آي سازاقلي غربت‌لرده قيوريلان
ساوالانين آغ گول‌لري، نئجه سيز؟
ايشيق گؤنوز، خوش گونشيز، يولدا دير
خئيره قالسين، سيزين قيسا گئجه نيز!….

قاراناغيل

غلامحسين فرنود ايچون

باهار چاغي، شنبه گونو، گون‌اورتادان، ايكي ياريم كئچنده
بير من ايديم، بيرساري گؤز،
اوتورموشدوق، يخدن اوسته، صانديخانا ديبينده.
حال بوحالدا
آلتي لوْطو، طوپانچالي، پيچاقلي
آشديلار
باغچايا
تاتار كيمي قييه چكيب، يوگوردوله‌ر ايچه‌ري‌يه
يولداشيمي يانيمداجا بوغدولار
سونرا، مني دام آلتين دان، باش آشاغي آسديلار
چوخ دانلاييب، چوخ توپور‌جه‌ك، آتديلار
داهي پيچاقلارين چكيب، داياديلار، بوينوما….
هئچ بيلمه‌ديم نه واقت اؤلدوم، آممامنيم اؤلموشومو
تنديره
تونله‌يه‌نده
چيغيرديم.
آلتي لوْطو، پنجه‌لري، بوياقلي
قاچديلار
آي باتيردي، قافلانتي‌دان، آشديلار …

باري….

باخ گؤرنه گؤزل سؤزدو حسين بن علي دن:
«دونياده دينيز اولماسا حريتيز اولسون»
ظالملرين اوغروندا اگر الده گوجوز يوخ
كؤنلوزده اولاردان باري بير نفرتيز اولسون.

انسانين واحدي

يوز انسان اگر تك گئده بيرقوردا باتامماز
باهم گئديلن يولدا نه اوز وئرسه ظفر‌دير
تك‌ليكده بير انساني حساب ائيله‌‌مك اولماز
انسانليقا ان خيرداجا واحد كي نفردير.

حقين هيبتي

كؤنلونده كشاكش‌دي اونون، هر گئجه هر گون
من سيرّيني بوندان داها كتمان ائده بيلمم
گاه سؤيليري بو ايشده‌ منه امر ائديليب دور
چاره‌م نه‌دي، مافوقيمه عصيان ائده بيلمم
گاه سؤيليري مافوق حقيقت نه اولارمي
بير قبه‌يه ‌بئش انساني قوربان ائده بيلمم

حقيقت ماتمي

چوخ دونيادا قان ايلن بولانميش باشلار
تك بير نه حسينه دگدي اوخلار داشلار
اماكيم ايچون بوجور گئييل‌ميش قارالار
اما كيم ايچون بوجور توْكولموش ياشلار.

حقين گوجو

حق چاي كيمي دريايه آخيب يول تاپاجاقدير
داش آتماق ايلن كيمسه اونوچؤندره بيلمز
دونياده قارانليق لار اگر جمع اولا باهم
بيرخيرداجا شمعين ايشيغين سؤندوره بيلمز!

يئنه اولدوز

قيزيم اولدوزا

گولوم سن، سونبولوم سن ناز قيزيم‌سان
حياتين يايلاغيندا. آغ قوزوم‌سان
عزيزيم. چوخ زاديم‌سان، ماحصل سؤز
ياشيل بيرآرزو، بخت اولدوزوم سان

خزرده، عكسيني گؤردون، آي اولدوز
سنه دونياده گؤرسه‌نمز، تاي اولدوز
باشين قوي قلبيم اوسته، چيرپينان قلب
ائشيد، يومشاق باليشدان، لايلاي اولدوز .

—
آلما يولو:بو يازي‌‌نين اينترنت نشر حاقلاري آلما يولونا عاييددير. يازي قايناق وئرمه شرطي ايله باشقا سيته‌لرده ياييملانا بيلر.
www.hbayat.com

بؤلمه لر: ادبیات, شعرلر, کیتابخانا |

۸ گؤروش یازی: “اوستاد مفتون اميني و پوئزياسي / رضا همراز”

  1. دومان دئییر:
    قوراپيشيرن ۱۹-ي, ۱۳۸۷ چاغ ۱۲:۴۷ گ.ؤ

    منجه مفتون امینی بیر ساتقین دان سونرا هئچ بیر زاد دئییل. سیز دن بعید دی بئله ساتقین لار دان حمایت ائله مک حیدر بی.

    —
    سلام
    فکر ائدیرم بو مسئله نی هویت قهوه خانه ای یازیسیندا آچیقلامیشام. بونلا بئله مسئله یه آغ قارا کیمی باخمامالی ییق. مفتونو قویون شاملونون یانینا یا صادق هدایتین یانینا، اونلارین بیر سطیر بئله تورکجه یازیلاری یوخدور.
    مفتون هر فارسجا یاییملادیغی کیتابدا بیر یا نئچه تورکجه شعر ده یاییملاییب یانی او هئچ زامان تورکلویوندن قاچماییب دیر.
    آیریجا عمران صلاحی نین و مفتون امینی نین تورکجه یازماقلارینی من مفتونون ائتگی سیندن بیلیرم. نییه کی اونلاردان یاشلی و ها بئله اونلاردان نفوذلو ایدی و اونلار بونو اؤرنک گؤتوروردولر.
    حورمتله

  2. links for 2008-07-08 « تورکوک بیز Türkük Biz دئییر:
    قوراپيشيرن ۱۹-ي, ۱۳۸۷ چاغ ۱:۲۲ گ.ؤ

    […] اوستاد مفتون اميني و پوئزياسي / رضا همراز […]

  3. Nesimi Araz دئییر:
    قوراپيشيرن ۱۹-ي, ۱۳۸۷ چاغ ۲:۳۶ گ.ؤ

    Sayin Hemraz bey
    Cekdiginiz zehmete göre sizden tesekkür edirem.Bele yazicilarin öz dilimizde olan yazilarini isiglandirmaq, düsmen sirasini zeiflendirmek demekdir. Elleriniz ve basiniz var olsun. En derin saygilarimla
    –
    salam
    sag olun yoldash ancaq teshekkur lazim olsa reza bey hemrazdan teshekkur etmeliyik

  4. Ali Qerecelu دئییر:
    قوراپيشيرن ۱۹-ي, ۱۳۸۷ چاغ ۶:۵۴ گ.ؤ

    Elinize sagliq
    Bizleri qurbetde yasatan bu yazilar,duyqular, ve cekilen bu zehmetlerdir.Xelqimiz ucun yazilan her kelime bele qenimetdir,cevan neslimize ve geleceye
    .umutdur
    Hormetle,
    Ali Qerecelu

  5. دومان دئییر:
    قوراپيشيرن ۱۹-ي, ۱۳۸۷ چاغ ۱:۱۶ آ.خ

    حیدر بی، او گونلر سوووشدو کی بیز هر یازیچی دان بیر کلمه تورکی یازماق اوچون و یا مرتضی نیگاهی تکین هر دم آذربایجان مسئله یادا سالاراق ۴۰ ایل بوندان اولین سؤزلرین آرایا گتیرن (کی ایندی دوغرودان آداما گولملی گلیرلر نیگاهی تکین لرین سؤزلری) اولاردان تقدیر و تشکور ائدک. مفتون امینی تکین آداملاری اگر بؤیودسک، یئنی کسروی لر اؤزوموزه بئجردمیش اوباریق، البته کسروی نین یئنی وئرژئنی کی هر دم ده تورکی یازیر.
    —
    سلاملار
    بی مفتون هشتاد یاشینا چاتیر و ایندی یه کیمی جنجالی شخصیت دئییلمیش. لوطفن اشخاصی بیربیری ایله مقایسه ائتمه یین. منجه بیز بئله مسئله لره حساسیت گؤسترمه یئرینه دیلیمیزی یاخشی اؤیره نمه یه بیر داها واخت آیریلمالی ییق.
    سایقی ایله

  6. Yusuf دئییر:
    قوراپيشيرن ۲۰-ي, ۱۳۸۷ چاغ ۶:۳۰ آ.خ

    سلاملار

    اللریزه ساغلیق،
    سیزین او سوزونوزون آردیجا بیز نه-جور و هاردان باشلییاق کی دیلیمیزی یاخجی اویرنک؟

  7. مئهران باهارلي دئییر:
    قوراپيشيرن ۲۱-ي, ۱۳۸۷ چاغ ۱۰:۰۶ آ.خ

    سلام

    منجه بو قونو داها آيرينتيلي اله آلينماسي گره كه ن چوخ گئنيش بير آلاندير.

    بيرينيجيسي، دوغرو، هر شئيي ايكي قارا -آغ بويالاريندان بيرينه محدود ائتمك يانليشدير.چونكو آرادا چوخ ساييدا بوز (خاكستري) رنگينين چالارلاري مووجود اولابيله ر.

    ايكينجيسي، هئر شئيي او جومله دن بوزلاري قارا و يا آغ گؤرمكدن قاچينماق گره كدييي كيمي، قارالاري دا زورلا بوز گؤسته رمكدن قاچينماليييق.

    اوچونجوسو هر بير شخصين ده فرقلي زامان ديليم و كسيملرينده فرقلي رنگلري اولابيله جه ييني اونوتماماليييق.

    دؤردونجوسو قارانين دا اؤز ايچينده ده ييشيك تونلاري و چالارلاري واردير.

    داها آچيق دانيشماق ايسته رسه م، مفتون اميني بوگون بير بوز رنگلي شخصييت اؤرنه ييدير. اونون بوز اولماسينين سببي شاه دؤورونده فارسجا و توركجه يازماسيندا دئييلدير. ترسينه، اونون شاه دؤورونه فارسجا ايله ياناشي آز اولسا بئله توركجه يازماسي، اونو تامامي ايله آغ بير شخصييت ائده ن عاميلدير. آنجاق مفتون امينيني بوگون هئچ بير زورلاما و مجبورييت اولماديغي حالدا، هله ده فارسجايا آغيرليق وئرمه سي، اؤزه لليكله بير سيرا دانيشيقلاريندا فارس ديليندن و ادبيياتيندان بيزيم ديل و ادبييات كيمي آد آپارماسي، منجه مفتون امينينين بوزلوغونا ندن اولور. دئمه لي منجه مفتون اميني شاه دؤورونده آغ و اينقيلابدان سونرا بوز رنگلي اولان بير شخصييتميزدير. اونون بوگون بوز اولماسي شاه دؤرونده كي آغليغيني، و شاه دؤورونده كي آغليغي بوگونكو بوزلوغونو گؤرمه مه ميزه ندن اولماماليدير.

    بونا رغمن، مفتون امينينين شاه دؤنه مينده كي آغ اويناميدان (رولوندان) دولايي، منجه بيز نه تك اونو آلقيشلاماليييق بلكه آغيرلاماليييق دا. بو اوزدن ده سايين همرازين يازيسيني اولوملو قارشيلاييرام. من اؤزوم ده اوزون موددتدير اميني حاققيندا بير يازي حاضيرلاماقدايام كي تاسسوفله بيتيره بيلمه ميشه م. آنجاق ساغدا سولدا دئديييم كيمي ان قيسسا بير زاماندا مفتون امينييه بير آغيرلاما تؤره ني قورولماسينين سون درجه يئرينده و گره كلي بير ايش اولاجاغينا اينانيرام.

    باشقا بير مساله، بير سيرا اينسانين هر شئي آغ-قارا گؤرمه مك و آراداكي بوزلاري دا گؤرمه ك گره كدييي شوعاري آلتيندا، قارالاري بوز گؤسته رمه چاباسيدير. بيز بئله بير يانيلقييا دوشمه مه لييك. بوزلاري قارا گؤسته رمك نه قده ر يانليشسا، قارالاري دا بوز گؤسته رمك او قده ر يانليشدير.

    اؤرنه يين من خليل ملكيني آغ و حتتا بوز گؤسته ره نلرين بو داورانيشيني دوغرو بولمورام، يا دا مرتضي نگاهي كيمي پان ايرانيست بيريني آزربايجان آيديني دييه تانيملاماني، قاراني آغ گؤسته رمك كيمي وهيم بير خطا اولاراق آلقيلاييرام. بو داورانيشلار منجه گئرچه كلري چارپيتماق و ده ييشديرمكدير. منيم كيتابيمدا پان ايرانيست و پان فارسيسم، قارادير. بونو آنلاماق اوچون، يالنيز قارانين تانيملاماسيني ياخشي و دوغرو ياپماق گره كير. قارالاري بوز گؤره نلر، منجه يا قارا بير رنگين وارليغينا اينانميرلار، يا دا قارا ايله بوزون آراسينداكي آيريمي گؤره نميرلر.

    قارانين تونلارينا گلينجه، منجه قارانين اؤزونون ده ده ييشيك چالارلاري، آچيق قارا، قويو قارا، درين قارا، قاپ قارا، زيل قارا و …. واردير. من خليل ملكي`ني، مرتضي نگاهي ايله قارشيلاشديراندا، ايلكينين داها آچيق بير قارا؛ ايكينجينين ايسه قويو قارا اولدوغونا اينانيرام. چونكو خليل ملكي پان فارسيست و پان ايرانيست (منجه ايران ميللتي پان ايرانيست بير قاورامدير) اولماسينا رغمن، سؤزون اصل آنلاميندا آيدين و سيياسي فععال ايدي، اؤزو ده شاه`ين باسقي دؤنه مينده، سويوق ساواش ايللرينين ذئهنييتينده ياشايان بير شخصييت ايدي. آنجاق مرتضي نئگاهي، بيلگي دؤورونده، آزاد باتي دونياسيندا و ايراندا و بؤلگه ميزده تورك خالقي و كورد خالقي و …. اؤزونه دؤنوش چاغيندا ياشاماسينا رغمن، كؤهنه اون دوققوزونجو پان ايرانيستلرين ذئهنييتيني داشييان بير شخصدير. البتته اونو قويو آدلانديراندا، آماجيم اوندان دا قارالارينين وار اولماديغيني ساوونماق و يا ساولاماق (ايدديعا ائتمك) دئييلدير، اصلن! چونكو بيز توركلر و آزربايجانليلار آراسيندا بوگون بئله، درين قارا، قاپ قارا، زيل قارا، چئشيت چئشيت قارالار واردير. بوگون آچيقجا آرييا عيرقيندن دانشيانلاريميز و فارسجاني اؤز ميللي ديللري بيله نلريميز، ايشه بو قاپ قارا تورك و آزربايجانلي “روشنفكر”لردنديرلر.

  8. گونتای گنجآلپ دئییر:
    دوندوران ۲۲-ي, ۱۳۸۷ چاغ ۴:۲۳ آ.خ

    چوخ یاخشی بیر چالیشمادیر. من مفتون امینی نین “عاشیقلار کاروانی” کیتابینی آختاریرام.

گؤروشلر